Hoe medtech de toekomst van ons ziekenhuislandschap mee vorm kan geven

Zoals gebruikelijk startte de halfjaarlijkse algemene vergadering met een statutair ledengedeelte. Na een korte break verwelkomden we de vipgasten en schoven de Connect-partners mee aan, waarna managing director Sabrina Suetens het plenaire luik op gang trapte. 

“We zijn hier met meer dan 160 samen: een sterk signaal dat velen onze overtuiging delen dat innovatie in de zorg niet zonder samenwerking kan”, zei Sabrina. “Ziekenhuizen, zorgprofessionals, beleidsmakers, patiënten én de industrie moeten de handen ineen slaan en elkaar op een constructieve manier uitdagen.”

“Geen enkele andere industrie zal potentieel zo geïmpacteerd zijn door de geplande ziekenhuishervorming als medtech, en tegelijk is niemand beter geplaatst om die samen met de stakeholders te helpen slagen. Hervorming is broodnodig om de kwaliteit en duurzaamheid van onze zorg te blijven garanderen. Laat ons onze rol spelen om die toekomst te verzekeren.”

Kwalitatieve en efficiënte zorg, die bereikbaar blijft

Op vraag van de Interministeriële Conferentie Volksgezondheid schreef een groep experts een nota die een blauwdruk kan worden voor die ziekenhuishervorming. Op onze General Assembly duidde dr. Steven Rimbaut de belangrijkste adviezen uit de expertennota. 

“De doelstelling is kwaliteitsvolle zorg te garanderen, waarbij zowel mensen als centen efficiënt worden ingezet. Ons land telt vandaag te veel acute ziekenhuizen, die een te breed aanbod willen aanbieden. De nota stelt vier types instellingen voor. Het regionaal algemeen ziekenhuis (RAZ) blijft het klassieke acute ziekenhuis, maar nu met een minimumschaalgrootte. Universitaire ziekenhuizen (UZ) moeten hier ook aan voldoen en behouden daarenboven hun wettelijk voorziene opdrachten rond onderwijs, opleiding en onderzoek. Verder heb je het lokaal medisch centrum (LMC), dat geen klassieke hospitalisatie of spoedopname meer zal hebben, maar wel daghospitalisatie, consultaties en andere minder complexe zorg in de buurt van de patiënt. Tot slot zijn er nog de ziekenhuizen voor intermediaire zorg (ZIZ), gericht op revalidatie.”

Dr. Rimbaut benadrukt dat de zorg van morgen niet alleen kwalitatief en efficiënt moet zijn, maar ook bereikbaar. “Voor deze drie kenmerken moet telkens het optimale evenwicht gevonden worden. Want volgens de huidige criteria zouden er in Namen en Luxemburg straks niet veel acute ziekenhuizen meer overblijven. Ook aan de kust kan de bereikbaarheid in gevaar komen. Daar moeten we toch eerst goed de impact op bewoners in kaart brengen, in optimale verhouding met de kwaliteit en de efficiëntie van zorg.”

Schaalvergroting zorgt voor uitdagingen én kansen

Peter Verhulst schetste de impact van de aanbevelingen op zijn ziekenhuis, AZORG. “Ook ik ben bezorgd over de toegankelijkheid van zorg. Volgens de aanbevelingen zal acute zorg zoveel mogelijk geconcentreerd moeten worden in Aalst. Onze twee Aalsterse campussen moeten op termijn evolueren naar één, wellicht nieuw te bouwen RAZ. In Asse en Geraardsbergen zouden het lokale medische centra worden in combinatie met intermediaire zorg. Wetteren zou een ziekenhuis voor intermediaire zorg worden. In Ninove werken we aan een nieuw ambulant project in samenwerking met de lokale GGZ-partners en de huisartsen. Ook al is dat nog allemaal niet voor vandaag of morgen, bij AZORG zijn we wel proactief aan de slag gegaan met een changemanagementproject samen met de zorgverleners over hun toekomst.”

“Voor jullie, de medtechsector, brengt een schaalvergrotend ziekenhuislandschap zowel uitdagingen als opportuniteiten met zich mee. Om die kansen ten volle te benutten, zal er een verschuiving nodig zijn van een pure leveranciersrelatie naar een strategisch partnerschapsmodel.”

Debat over nota, innovatie en geïntegreerde zorg

De twee keynotes werden gevolgd door een debat, kundig gemodereerd door Pascal Verdonck, rond drie topics: reacties op de expertennota, innovatiecapaciteit en geïntegreerde zorg. 

Mickaël Daubie van het RIZIV ondersteunt de hervormingsplannen, maar waarschuwt dat men de patiënt en de zorgvraag niet mag vergeten. “Drie hervormingen moeten tegelijk tot een goed einde worden gebracht: de financiering, hoe die middelen efficiënt worden ingezet en hoe ons ziekenhuislandschap er straks uitziet.”

Dieter Goemaere van Gibbis ziet een verschuiving van maximale toegankelijkheid naar efficiëntie en kwaliteit van zorg. “Alleen mag die toegankelijkheid niet verloren gaan. Ziekenhuizen weten dat ze moeten veranderen, maar niet waar naartoe. Graag dus duidelijkheid over financiering, governance en budgetten.”

Voor dr. Johan Vijgen, cardioloog in het Jessa Ziekenhuis, kan de hervorming de ambulante zorg valoriseren, op voorwaarde dat die doordacht wordt uitgevoerd. “Ingrepen met laag risico,bijvoorbeeld het implanteren van devices, kunnen in een ambulante setting gebeuren. Ook hoogrisico-ingrepen zijn ambulant mogelijk, in een ziekenhuisomgeving, en mits er een adequate financiering wordt voorzien. Een hartfalen-, device- of vkf-kliniek kan perfect ambulant als er een degelijke terugbetaling is van gespecialiseerde verpleegkundigen en telemonitoring. Dit zou trouwens een besparende maatregel zijn, gezien ze zou resulteren in een daling van het aantal hospitalisaties.”

“We hebben effectief te veel sites”, zei Philippe Devos, CEO van Unessa. “Ik pleit voor snel beslissen en traag uitrollen, omdat personeel, infrastructuur en eerste lijn moeten kunnen volgen. We hebben dus duidelijkheid nodig, en tegelijk voldoende tijd, want de zorgvraag verandert niet omdat je het zorgaanbod wijzigt.”

“Elke hervorming kost eerst geld, voor je er de vruchten van plukt”, aldus Stephanie Devisscher van Zorgnet-Icuro. “Al kan het niet de bedoeling zijn dat de sector dat zelf moet betalen.”

Ze is voorstander van geïntegreerde zorg, als die vanuit het perspectief van de patiënt wordt georganiseerd. “Dat hij mee aan het roer staat en ook weet wie hij moet aanspreken. De zorg mag niet kil worden.” 

“Het is een van mijn grote frustraties dat heel wat van de innovaties die in andere landen worden gebruikt, hier in België nooit tot in de zorgpraktijk raken”, zei Alexander Alonso, general manager van BD Benelux en voorzitter van beMedTech. “Het is jammer dat zowel patiënten als ons zorgsysteem op die manier niet van de voordelen ervan kunnen genieten. Onder meer de financiering moet anders. Als we evolueren naar outcome-gebaseerde zorg moeten we ons ook de vraag stellen wie straks voor die outcome verantwoordelijk is.”

Ideeën en contacten uitwisselen

Het was ook Alexander die de namiddag afsloot. “Het wordt zonder twijfel een uitdagende hervorming, zeker als we kijken naar hoe hervormingen in het verleden soms werden aangepakt. Maar het goede nieuws is dat er een plan is, en beweging in de goeie richting. En zoals we vandaag ook hebben gezien, telt ons land voldoende capabele mensen om er een succes van te maken. Ik hou m’n slotwoordje bewust kort zodat we kunnen overgaan naar wat voor velen een van de belangrijkste onderdelen is van deze namiddag: de netwerkdrink. Voor beMedTech is dat ook een van onze basisopdrachten: het faciliteren van ideeën- en contactenuitwisseling. Geniet ervan en graag tot op een volgend beMedTech-event.”

Noteer nu al in uw agenda: onze volgende general assembly vindt plaats op woensdag 18 november 2026.